Daar liggen de Albanese Alpen, een ruig en vrij geïsoleerd berggebied dat zich uitstrekt over Albanië, Kosovo en Montenegro. Geen strak aangelegde wandelroutes of kabelbanen, maar valleien, steile rotswanden en dorpen waar het leven nog grotendeels hetzelfde is gebleven. Lange tijd waren deze plekken moeilijk bereikbaar en dat merk je nog steeds. Het tempo ligt lager en het landschap voelt minder “ingericht” dan je misschien gewend bent van andere berggebieden in Europa.
Juist daardoor is wandelen hier anders. Je loopt niet alleen voor het uitzicht, maar ook omdat het de manier is om van de ene plek naar de andere te komen. Paden verbinden valleien en dorpen met elkaar, zoals dat hier altijd al gebeurde. Een van die routes is de hike van Valbonë naar Theth, een pad dat dwars door de bergen loopt en twee valleien met elkaar verbindt. Voor ons begon het pad in Valbonë.
De bekende Valbonë pass hike
De hike van Valbonë naar Theth is niet zomaar een wandeling, maar een oude verbinding tussen twee valleien in de Albanese Alpen. Hemelsbreed liggen ze dicht bij elkaar, maar via de weg ben je al snel een halve dag onderweg. Te voet steek je er dwars doorheen, over een bergpas die al generaties lang wordt gebruikt.
De route is ongeveer 16 tot 17 kilometer lang en duurt voor de meeste mensen tussen de zes en acht uur. Technisch is het geen moeilijke hike, maar door het hoogteverschil en de lengte is het wel een dag die je niet moet onderschatten. Onderweg loop je door bossen, over rotsachtige stukken en open bergweides, met steeds wisselende uitzichten over de valleien.
De dag begint in Valbonë, in een brede en open vallei. Huizen liggen verspreid, koeien lopen langs het pad en de bergen lijken nog ver weg, terwijl je eigenlijk al middenin het landschap zit. Het eerste deel loopt vrij vlak, waardoor je rustig op gang komt.
Daarna begint het pad langzaam te stijgen en wordt het smaller. Geen ingewikkelde stukken, maar wel een klim die blijft doorgaan. Wij voelden hier vooral de dag ervoor nog in onze benen, toen “rustig aan doen” eindigde in bijna twintig kilometer wandelen. Dat maakt het net wat zwaarder dan je vooraf denkt.
Onderweg kom je een paar eenvoudige hutten tegen waar je iets kunt drinken of eten. Verwacht geen uitgebreide kaart, maar het is precies genoeg om even bij te komen. De meeste mensen stoppen hier automatisch even, ook omdat het tempo vanzelf wat zakt naarmate je hoger komt.
Rond de 1.700 meter bereik je de pas. Hier verandert het uitzicht vrij abrupt. Aan de ene kant kijk je terug de vallei van Valbonë in, aan de andere kant ligt Theth al voor je, ingesloten tussen steile bergwanden. Wat opvalt is hoe anders de twee kanten voelen. Valbonë is open en breed, terwijl Theth juist compacter en ruiger oogt.
De lange afdaling naar Theth
Na de pas begint de afdaling, en die duurt langer dan je denkt. Het pad is goed gemarkeerd met rood-witte tekens op stenen en bomen, dus verdwalen is lastig. Toch is dit het deel waar het langzaam in je benen gaat zitten. De ondergrond bestaat vaak uit losse steentjes en grind, waardoor je net wat voorzichtiger loopt. In combinatie met de warmte en de kilometers die je al hebt gemaakt, merk je dat het een lange dag is.
Theth: een dorp tussen de bergen
Als we in onze guesthouse in Theth aankomen, ploffen we in het gras, biertje erbij, en kijken een beetje voor ons uit naar de bergen waar we net nog liepen. Later schuiven we aan voor het eten. De vers bereide maaltijd, zelfs vega, is overheerlijk.
Theth ligt veel meer ingesloten tussen de bergen dan Valbonë en voelt daardoor meteen anders. Het dorp was lange tijd moeilijk bereikbaar en vrij afgesloten van de rest van Albanië, iets wat je nog steeds merkt in hoe rustig het hier is. Pas de laatste jaren is de weg ernaartoe verbeterd en komen er steeds meer reizigers deze kant op.
De volgende dag lopen we naar het kerkje midden in de vallei. Een klein gebouw uit 1892 dat nog steeds gebruikt wordt, met daarachter de indrukwekkende bergen.
Praktische tips voor de Valbonë – Theth hike
Wat deze hike prettig maakt, is dat hij overzichtelijk is. Het pad is duidelijk en wordt veel gelopen, waardoor je hem goed zelfstandig kunt doen zonder gids. In de zomer kan het flink warm worden in de bergen, waardoor vroeg vertrekken geen overbodige luxe is. Voldoende water meenemen blijft belangrijk, al zijn er onderweg een paar plekken waar je iets kunt kopen of bijvullen.
De hike is technisch niet lastig, maar het hoogteverschil van zo’n 800 tot 1000 meter en de lengte maken dat een basisconditie wel nodig is. Goede schoenen helpen vooral op de afdaling, waar het pad los kan zijn. Wat voor ons daarnaast goed werkte, was om in zowel Valbonë als Theth te overnachten.
